කැකුණ
විද්යාත්මක නම: Canarium zeylanicum
පවුල: Burseraceae
සම්භවය: ශ්රී ලංකාවට ආවේණික
පෙනුම හා ලක්ෂණ
පවුල: Burseraceae
සම්භවය: ශ්රී ලංකාවට ආවේණික
පෙනුම හා ලක්ෂණ
- කැකුණ ගස විශාල හා උස ගසක්.
- උස අවම වශයෙන් මීටර් 15–30 ක් විය හැක.
- ඉතා ගැඹුරු, පිරිසිදු පාට (අළු-කළු) ගෙඩි ඇති ගසකි.
- ගසට බහු අත්පත් ඇති පත්ර (compound leaves) ඇත.
- ගෙඩි කුඩා, තෙල් සහිත බීජයක් (nut) තුළින් යුක්ත වේ.
- කැකුණ ගෙඩිය තුළින් “කැකුණ තෙල්” ලබා ගනී.
- මේ තෙල් කාලයේදී ආහාර, ලාබාතිරේකව දීප්තිමත් කිරීම, හා ද්රව්ය නිෂ්පාදනය සඳහා භාවිතා කළා.
- පරණ කාලයේදී කැකුණ තෙල් විලක්සණ සුවඳක් සහිත නිසා විඳා ගැනීමේදී හෝ ආලේපන ලෙසත් භාවිතා වුණා.
- කැකුණ ලී (wood) ද මනාව පාවිච්චි කළ හැකි ශක්තිමත් ලීයක් වේ
- ගෘහ නිර්මාණ හා බෝට්ටු තැනීම වගේ කාර්යයන්ට යොදා ගනී.
- කැකුණ ගස වනාන්තර පද්ධතියකට වටිනා ගසකි.
- වනාන්තර ජීව විවිධත්වය රැක ගැනීමට සහ පරිසරය තිරසාරව පවත්වා ගැනීමට උපකාරී වේ.
- සිංහරාජ වනාන්තරයේ හා නාකියදෙනිය වැනි ආරක්ෂිත වනාන්තරවලත් මේ ගස දකින්න පුලුවන්

